Anasayfa > Basın Merkezi > 2013 > Temmuz > 
UNICEF'ten düzenli haber almak için iletişim bilgilerinizi bırakabilirsiniz

Basın Merkezi (7/2013)

Binyıl Kalkınma Hedefleri Raporu 2013


BM Raporu: Binyıl Kalkınma Hedeflerinde sağlanan büyük ilerlemeler daha fazla hedefin 2015 yılına kadar gerçekleştirilmesini mümkün kılıyor YARDIMLARDA AZALMA VAR VE AÇIKLAR SÜRÜYOR, ANCAK BKH İVMESİ HIZLANIYOR Cenevre, 1 Temmuz 2013 - BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon tarafından bugün açıklanan yeni bir rapora göre Binyıl Kalkınma Hedeflerinden (BKH) kimilerine şimdiden ulaşıldı ve daha fazla hedefin 2015'e kadar gerçekleştirilmesi mümkün görünüyor; bununla birlikte, kimi hedeflere ilişkin sorunların acilen ele alınması gerekiyor.

Kapsamlı resmi istatistikleri temel alan Binyıl Kalkınma Hedefleri 2013 Raporu, ülke hükümetlerinin, uluslararası topluluğun, sivil toplumun ve özel sektörün birleşik girişimlerinin BKH’ye ulaşılmasını sağladığını göstermektedir. 

Genel Sekreter Ban “Binyıl Kalkınma Hedeflerinin tarihte yoksulluğa karşı girişilen en başarılı küresel hamle olduğunu” belirtmiştir: “BKH, üzerinde odaklanılan küresel kalkınma hedeflerinin önemli bir farklılık yaratabileceğini kanıtlamıştır.” Bu sekiz hedef üzerinde, 2000 yılında gerçekleştirilen BM Binyıl Zirvesi’nin sonucu olarak tüm ülkeler tarafından anlaşmaya varılmıştı.

Raporda belirtildiğine göre, yoksulluğun azaltılması, temiz suya erişimin yaygınlaştırılması, kentlerin yoksul mahallelerinde yaşam koşullarının iyileştirilmesi ve ilkokullarda cinsiyet eşitliğinin sağlanması sayesinde milyonlarca insanın yaşamında gerçekleştirilen iyileşmelerle birlikte 2015 yılına kadar daha fazla BKH’ye ulaşılması mümkün hale gelmiştir.

MİLYONLARCA HAYAT KURTARILDI

Rapora göre, sağlık alanında büyük iyileşmeler sağlanmıştır. 2000 ile 2010 yılları arasında sıtma ölümleri tüm dünyada yüzde 25 oranında azalmış ve bu sayede 1,1 milyon ölüm önlenmiştir.  Tüberküloz ölümlerinin 1990 yılındaki düzeylere göre küresel ölçekte ve çeşitli bölgelerde 2015 yılına kadar yarı yarıya azaltılması mümkündür. 1995 ile 2011 yılları arasında toplam 51 milyon tüberküloz hastası başarılıyla tedavi edilmiştir ve bu da 20 milyon insanın yaşamını kurtarmıştır.

Rapor, yeni HIV enfeksiyonlarında azalma olduğunu belirtirken 2011 yılındaki HIV’lı kişi sayısını tahminen 34 milyon kişi olarak vermektedir. 2011 yılı sonunda dünyanın gelişmekte olan bölgelerinde 8 milyon kişi HIV ve AIDS nedeniyle antiretroviral tedavi görmekteydi. Bu da, günümüzdeki eğilimlerin sürmesi halinde antiretroviral tedaviye evrensel erişimin sağlanmasını öngören BKH’ye 2015 yılına kadar ulaşılabileceğini göstermektedir.

Gene rapora göre, açlık çeken nüfusun yarı yarıya azaltılması hedefine de 2015’e kadar ulaşılması mümkündür. Tüm dünyada yeterince beslenemeyen insan oranı 1990-1992 yıllarında yüzde 23 iken 2010-2012 yıllarında yüzde 15’e inmiştir.

GİRİŞİMLERİN HIZLANDIRILMASI GEREKİYOR

Beş yaşından küçük çocuk ölüm hızı tüm dünyada azalmaktadır. Bu hız 1990 yılında her 1.000 canlı doğumda 87 iken, yüzde 41 oranında azalmayla 2011 yılında 51’e düşmüştür. Bunun anlamı her gün eskisine göre 14.000 daha az çocuk ölümü demektir. Çocuk ölümleri giderek artan biçimde en yoksul yörelerde ve doğumu izleyen ilk ayda gerçekleşmektedir.

Anne ölüm hızı son yirmi yıl içinde küresel ölçekte yüzde 47 azalmıştır. 1990 yılında anne ölüm hızı 100 bin canlı doğumda 400 iken, 2010 yılında 210’a inmiştir. Rapor, bu alanda üçte iki azalmayı öngören BKH’ye ulaşılmasının, ilgili girişimlerin hızlandırılmasını, kadınlara ve çocuklara daha güçlü siyasal destek sağlanmasını gerektirdiğini belirtmektedir.

2000 ile 2011 yılları arasında okula gitmeyen çocuk sayısı 102 milyondan 57 milyona olmak üzere yarı yarıya azalmıştır. Ancak, rapora göre, henüz ilköğrenim hakkında yoksun çok sayıda çocuk vardır. 1990 yılından 2011 yılına kadar 1,9 milyar insan tuvalet, sifonlu tuvalet ve diğer daha gelişkin sanitasyon imkanlarına kavuşmuştur; ancak henüz bu imkanlardan yoksun 2,5 milyar insan vardır. Rapor ayrıca gezegenimizin kaynak tabanında ciddi bir eksilme olduğuna dikkat çekmektedir. İklim değişikliğinin etkilerini şimdiden yaşayan bir dünyada orman, tür ve balık stoklarındaki azalma sürmektedir.

İLERLEMEDE EŞİTSİZLİK

Rapor, küresel dikkatin eşitsizliklere odaklanması gerektiğini belirtmektedir. Sekiz BKH doğrultusunda sağlanan ilerleme yalnızca bölgeler ve ülkeler değil ülke içi nüfus grupları arasında da eşitsiz biçimde gerçekleşmektedir. Yoksulluk içinde ya da kırsal alanlarda yaşayan insanlar ciddi bir haksızlıkla dezavantajlı konumdadır. Örneğin 2011 yılında kentsel alanlarda doğumların yüzde 84’ü vasıflı sağlıkçıların gözetiminde gerçekleşirken kırsal alanlarda bu oran yüzde 53’te kalmaktadır.  Gelişkin su imkanlarından yoksun nüfusun yüzde 83’ü kırsal alanlarda yaşamaktadır.

EN YOKSUL ÜLKELERE GİDEN YARDIMLARDA AZALMA

Hedeflere ulaşılmasını etkileyen bir faktör de genel olarak yapılan yardımların azalmasıdır. Rapor, bu azalmadan en büyük darbeyi en yoksul ülkelerin aldığını belirtmektedir. 2012 yılında gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere yapılan toplam net yardım 126 milyar dolardır. Bu rakam reel anlamda 2011 yılındaki rakamın yüzde 4 altındadır ve 2011 yılı rakamı da 2010 yılı rakamına göre yüzde 2 düşüktür. Bu azalma, en fazla en azgelişmiş ülkeleri etkilemiştir. Bu ülkelere yapılan iki taraflı resmi kalkınma yardımları 2012 yılında yüzde 13 azalarak yaklaşık 26 milyara düşmüştür. Bununla birlikte rapor, azalan dış borç yükünün ve dünya ticaretine daha fazla katılmanın gelişmekte olan ülkelere yarar sağladığını göstermektedir.

BKH VE 2015 SONRASI KALKINMA GÜNDEMİ

Birleşmiş Milletler, 2015 yılı sonu olan BKH gerçekleşme tarihi sonrası dönem için iddialı, ancak gerçekçi bir gündem belirlemek üzere, BKH ile yaratılan ivmeden de yararlanarak hükümetler, sivil toplum ve diğer ortaklarla birlikte çalışmalar yürütmektedir. Rapor, BKH’nin başarılı biçimde gerçekleşmesinin daha sonraki kalkınma gündemi için önemli bir temel oluşturacağını, BKH ile sağlanan deneyimin ve çıkartılan derslerin sürekli ileriye gidiş çabalarını besleyeceğini belirtmektedir.

Genel Sekreter Ban’ın da belirttiği gibi “Girişimlerin hızlandırılmasıyla dünya BKH’yi gerçekleştirebilir, iddialı ve esinlendirici bir 2015 sonrası kalkınma çerçevesi için ivme yaratabilir. Şimdi herkes için daha adil, güvenli ve sürdürülebilir bir gelecek için çabalarımızı yoğunlaştırmanın zamanıdır.”

Hedefler doğrultusundaki küresel ve bölgesel ilerlemenin yıllık değerlendirmesi olan Binyıl Kalkınma Hedefleri Raporu, 27’den fazla BM kuruluşu ve uluslararası kuruluş tarafından toplanan en kapsamlı ve güncel verileri yansıtmakta olup BM Ekonomik ve Sosyal İşler Bölümü tarafından hazırlanmaktadır. Raporun hazırlanmasında kullanılan verilerin tamamı için bakınız: mdgs.un.org

Daha fazla bilgi, basın materyalleri ve kuruluşlar arası medya irtibat listesi için bakınız: www.un.org/millenniumgoals

MEDYA BAĞLANTILARI

Cenevre: BM Enformasyon Hizmetleri

Alessandra Vellucci, avellucci@unog.ch +41 22 917 2336 or +41 79 2173065

New York: BM Enformasyon Bölümü

Wynne Boelt, boelt@un.org  +1 212 963 8264

Mohsin Mohi-Ud-Din, mohi-ud-din@un.org  +1 212 963 1044

BM Enformasyon Bölümü tarafından hazırlanmıştır – DPI/2583A