Anasayfa > Basın Merkezi > 2014 > Ocak > 
UNICEF'ten düzenli haber almak için iletişim bilgilerinizi bırakabilirsiniz

Basın Merkezi (1/2014)

Çocuk haklarıyla ilgili yeni hukuksal belge çocukların dinlenilme hakkını güçlendiriyor


Çocukların seslerini duyurma haklarını güvence altına alıp, onlarınyakında BM Çocuk Hakları Komitesi’ne şikâyet iletebileceği haberini kutlayan tüm dünyadaki çocuk hakları savunucuları arasında UNICEF de yerini aldı.

Çocuk Haklarına dair Sözleşme’nin İletişim Prosedürü ile ilgili Üçüncü İsteğe Bağlı Protokolü, hakları ihlal edilen çocukların etkili telafi-tazminat hakkını açık biçimde korumaktadır. 14 Ocak’ta Kosta Rika’nın verdiği onayla birlikte bu önemli hukuk belgesi Nisan 2014’te yürürlüğe girecektir.

Yeni onaylanan protokole göre, çocuklar tek başlarına ya da grup halinde, Çocuk Haklarına dair Sözleşme; Çocukların Silahlı Çatışmalarla Yer Almasıyla ilgili İsteğe Bağlı Protokol; Çocuk Satışı, Çocuk Fuhşu ve Çocuk Pornografisi ile ilgili İsteğe Bağlı Protokol kapsamında haklarına yönelik fiili ihlal durumlarında şikâyette bulunabileceklerdir.

Üçüncü İsteğe Bağlı Protokol hesap verebilirliği güçlendirecektir. Böylece, ülkelerin yargı sistemlerinde çocuklarla ilgili boşlukların belirlenmesinin yanı sıra, Çocuk Haklarına dair Sözleşme’de de öngörüldüğü gibi çocuklarla ilgili bağımsız insan hakları kuruluşları da desteklenmiş olacaktır. 

1989 yılında yürürlüğe giren Çocuk Haklarına dair Sözleşme en geniş biçimde onaylanan insan hakları belgesidir. Bu durum, dünyadaki hükümetlerin, her çocuğun yararlanması gereken belirli asgari standartlar konusunda aynı görüşü paylaştıklarının bir göstergesidir.

Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Komitesi şu hususu vurgulamıştır: “Hakların bir anlam taşıyabilmesi için, ihlaller karşısında etkili telafi-tazminat yollarının da açık olması gerekir.” Çocuk Haklarına dair Sözleşme’nin İletişim Prosedürü ile ilgili İsteğe Bağlı Protokolü, bu söylenenin gerçekleşmesi açısından kritik önem taşıyan bir mekanizmadır.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Çocuk Hakları İzleme Komitesi Başkanı Prof. Dr. Türkan Dağoğlu, protokol ile ilgili olarak: "Türkiye de çocuk haklarının etkin biçimde korunmasına yönelik iradesini ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, Dışişleri Bakanlığınca TBMM’ye gönderilen Çocuk Haklarına dair Sözleşmenin İletişim Prosedürüne İlişkin İsteğe Bağlı Protokolün Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Tasarısı'nın en kısa sürede Dışişleri Komisyonunda görüşülerek TBMM Genel Kurulu’nda yasalaşması ve iç hukukumuzun bir parçası hâline getirilmesi öngörülmektedir" diye belirtti.

Yeni Protokole göre, yalnızca hükümetleri İletişim Prosedürü ile ilgili İsteğe Bağlı Protokolü onaylamış bulunan çocuklar Çocuk Hakları Komitesi’ne şikâyetlerini iletebileceklerdir. Çocuk Haklarına dair Sözleşmeye ve isteğe bağlı üç protokolüne taraf olan tüm devletlerin söz konusu mekanizmaları tüm çocuklara açık tutma yükümlülüğü vardır. Hak ihlallerine en açık olan, örneğin engeli olanlar, yerli halklara ve azınlıklara mensup çocuklar gibi özellikle dışlanmış ve marjinal konumda bulunan çocuklar için özel çaba harcanması gerekmektedir.

Çocuk Hakları Komitesi, şikâyette bulunan çocukların misillemeden korunması için adımlar atabilir; o devletten, çocuğu ya da çocuk grubunu koruması için ara önlemler almasını isteyebilir. İlgili devletin Sözleşmeyi ihlal ettiği belirlendiğinde, bu devlet Komite’nin dile getirdiği tavsiyeleri yerine getirme yükümlülüğündedir.

Çocuk Hakları Komitesi, Sözleşme’nin ve İsteğe Bağlı Protokollerinin taraf devletlerce uygulanmasını izleyen 18 bağımsız uluslararası insan hakları uzmanından oluşmaktadır.

Bugün itibarıyla İsteğe Bağlı Protokolü onaylamış durumdaki ülkeler şunlardır: Almanya, Arnavutluk, Bolivya, Gabon, Karadağ, Kosta Rika, Portekiz, İspanya, Tayland ve Slovakya.

UNICEF hakkında

UNICEF her çalışmasında her çocuğun haklarını ve esenliğini gözetmektedir. Bu taahhüdümüzü yerine getirmek için ortaklarımızla birlikte 190 ülkede ve bölgede çalışmalar yürütüyoruz. Çabalarımızı, nerede olurlarsa olsunlar tüm çocukların yararı adına özellikle en güç durumdaki ve dışlanmış çocuklara ulaşmaya yoğunlaştırıyoruz.

UNICEF ve çalışmaları hakkında daha fazla ilgi için: www.unicef.org 

Bizi Twitter ve Facebook’tan izleyin.

Daha fazla bilgi için:

Kate Donovan, UNICEF Merkez, Tel: + 1 212 326 7452, kdonovan@unicef.org

Sema Hosta, UNICEF Türkiye İletişim Bölümü Başkanı +90 312 454 1000, shosta@unicef.org