UNICEF'ten düzenli haber almak için iletişim bilgilerinizi bırakabilirsiniz

7.7 Gençlik politikası

Gelgelelim, UNDP’nin 2008 yılında yayınladığı, “Türkiye’de Gençlik” başlığını taşıyan ve gençlerle yakın görüş alışverişi içinde hazırlanan İnsani Kalkınma Raporu şu sonuca varmaktadır: “Türkiye’nin, gençlere yönelik bugünkü sorun temelli ve sektörel yaklaşımının ötesine geçerek kapsamlı bir gençlik politikasına ve takip girişimlerini sağlayacak kurumlara yönelmesi gerekmektedir.” 

Anayasada Gençler, Dokuzuncu Kalkınma Planı ve 2012 Yılı Programı

Anayasa:
Madde 58:
Devlet, istiklâl ve Cumhuriyetimizin emanet edildiği gençlerin müspet ilmin ışığında, Atatürk ilke ve inkılâpları doğrultusunda ve Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü ortadan kaldırmayı amaç edinen görüşlere karşı yetişme ve gelişmelerini sağlayıcı tedbirleri alır… Devlet, gençleri alkol düşkünlüğünden, uyuşturucu maddelerden, suçluluk, kumar ve benzeri kötü alışkanlıklardan ve cehaletten korumak için gerekli tedbirleri alır.

Madde 59: Devlet, her yaştaki Türk vatandaşlarının beden ve ruh sağlığını geliştirecek tedbirleri alır, sporun kitlelere yayılmasını teşvik eder… Devlet başarılı sporcuyu korur. 

Dokuzuncu Kalkınma Planı: 

Giderek hızlanan değişim süreci aile ve toplum içi kültürel ve sosyal ilişkileri de olumsuz etkilemiştir. Kitle iletişim araçlarının çeşitlenmesi, aile içi iletişimde geleneksel yöntemlerin dışına çıkılamaması ve eğitim sisteminin aşılamayan sorunları gençlerin aileden kopma, toplumsal sorunlara duyarsızlaşma, ümitsizlik ve özgüvensizlik gibi sorunlarını ve bunun sonucunda şiddete eğilimini artırmıştır. Diğer taraftan, iletişim olanaklarının artması ve sivil toplum kuruluşlarının gelişmesi gençlerin kendileriyle ilgili taleplerini açıkça dile getirmelerine olanak sağlamaktadır.

İşgücü piyasasında zorluklarla karşılaşan kadınlar, gençler, uzun süreli işsizler, özürlüler ve eski hükümlüler için fırsat eşitliği sağlanacaktır.

Gençlerin aileleriyle ve toplumla iletişimlerini daha sağlıklı hale getirecek, özgüvenlerini geliştirecek, yaşadıkları topluma aidiyet duygusu ve duyarlılıklarını artıracak, karar alma süreçlerine katılımlarını sağlayacak tedbirler alınacaktır.

2012 Yılı Programı:

Toplumsal alanda yaşanan toplumsal aidiyet ve dayanışma duygusunun zayıflaması, ailelerin çözülmesi, kimlik çatışmaları sorunlar en çok gençleri etkilemektedir. Sigara, alkol ve uyuşturucu gibi zararlı alışkanlıklar, şiddet eğilimi ve bilinçsiz internet kullanımı gençler için risk faktörü olmaya devam etmektedir.… Gençliğe yönelik hizmetlerin, gençlerin toplumsal hayata aktif katılımlarını ve sağlıklı bireyler olarak yetişmelerini sağlayacak, özgüven ve toplumsal aidiyet duygularını güçlendirecek şekilde sunulması ve çeiitlendirilmesi gerekmektedir. Bu amaçla politika ve hizmetlerin geliitirilmesi, yürütülmesi ve ilgili kurumlar arası eşgüdümün artırılması ihtiyacı devam etmektedir.… Gençlere yönelik politika oluşturma ve uygulama süreçlerinde gençlerin taleplerini ve katılımını dikkate alan ve gençlik STK’lar ile ortak çalışmaları ön plana çıkaran bir yaklaşımın geliştirilmesi önem taşımaktadır.… Gençlik ve Spor Bakanlığının kurulmasıyla gençlere yönelik sunulan hizmetlerin kapsam, kalite ve yararlanıcı sayısı bakımından geliştirilmesi hedeflenmektedir.

Gençlerimizi milli ve manevi değerlere haiz, bilgi ve tecrübe ile donatılmış, özgüveni ve toplumsal aidiyet duygusu yüksek, toplumsal hayata aktif katılan, temel hak ve özgürlüklerinin farkında bireyler olarak yetiştirmek temel amaçtır.

Pek çok ülkeden farklı olarak Türkiye’de henüz gençlere yönelik kamusal çalışmaların eşgüdümüne yardımcı olacak tek bir politika belgesi veya benzer bir mekanizma yoktur. İdeal bir gençlik politikası, en dezavantajlı kesimler dahil tüm gençlerin asgari bir refah düzeyine ulaşmalarını, çalışma ve boş zaman fırsatlarına sahip olmalarını, ihtiyaç duydukları sosyal güvenlik ve diğer tüm hizmetlere erişebilmelerini, insani ve sivil tüm haklardan yararlanabilmelerini ve böylece yetişkinliğe sağlıklı bir geçiş yapabilmelerini sağlamak açısından ölçülebilir hedefler belirler, bilinç ve duyarlılık geliştirmeden tesis ve hizmet sunumuna kadar tüm alanlarda söz konusu hedeflere ulaşılması açısından gerekli stratejileri ve etkinlikleri ortaya koyar, uygun kurumsal ve bütçesel düzenlemeleri gerçekleştirir.

Böyle bir politikanın katılımcı bir süreçte geliştirilmesi gerekir. Böylece, yerel özellikler de dikkate alınarak, gençlere yönelik haklar temelinde ve talep itkili kültürel, boş zaman, spor ve toplumsal etkinlikler için gerekli kurumsal ve finansal düzenlemelere destek sağlanabilecektir. Katılımcı bir süreç ayrıca, ergenler, ihtiyaçları ve duyarlılıklarıyla ilgili gerekli ek verilerin toplanması kolaylaştıracaktır. UNDP 2008 Ulusal İnsani Kalkınma Raporuna göre Avrupa’da ulusal gençlik konseyleri olmayan yalnızca iki ülke vardır ve bu iki ülke de Türkiye ile Polonya’dır.

Hükümetin 2012 Yıllık Programı gençliğe yönelik olarak hem koruyucu hem de güçlendirici bir yaklaşımı benimsemiştir. Program, gençliğe sunulan hizmetlerde çeşitli bakanlıklar, yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşları arasında daha yakın eşgüdüm öngörmekte, spor ve sanat alanında daha fazla fırsat yaratılması gerekliliğinin altını çizmekte, ne okuyan ne de çalışan gençler için rehberlik ve yaygın eğitim kanallarından verilen “kalite geliştirici” hizmetlerin güçlendirilmesini hedeflemektedir. Ne var ki, Gençlik ve Spor Bakanlığı öncülüğünde kapsamlı bir ulusal gençlik politikası hazırlanmasına ilişkin daha önceki beklentilere rağmen, Yıllık Program gençlik politikasının geliştirilmesini doğrudan öngörmemektedir.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan Şubat 2012’de “dindar gençlik” hedefini dile getirmiştir. Buradaki vizyon gençlerin karşılaştıkları riskleri –ve muhtemelen güçlükleri- aşmalarında dinin bir güç olarak önemsenmesidir. Görüldüğü kadarıyla bu yaklaşım, Gençlik ve Spor Bakanlığı ile birlikte Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından gençlere yönelik olarak düzenlenen etkinliklerin niteliğini de etkilemektedir.

Hükümeti destekleyen binlerce gencin katıldığı bir dizi bölgesel çalıştayın son halkası olarak Gençlik ve Spor Bakanlığı 2012 yılı Mayıs ayında Ankara’da “Gençlik Meclisi” toplamıştır. Başbakan da bu Mecliste bir konuşma yapmış, gençlik politikalarına ilişkin sonuç bildirgesi de bu doğrultuda şekillenmiştir.